Зырить аржан for Урок B2.16: Народныя промыслы і традыцыі

== Урок B2.16: Народныя промыслы і традыцыі ==

{{Навигация урок BY B1
|prev = Урок B2.15: Надвор'е і клімат. Прагноз надвор'я
|next = Урок B2.17: Святы і абрады
}}

== Уводзіны ==

Народныя промыслы — гэта душэўная спадчына беларускага народа. Яны захоўваюць памяць пра традыцыі, майстэрства і культуру продкаў. На гэтым уроку мы разгледзім асноўныя віды народных промыслаў у Беларусі, іх гісторыю і сучаснае развіццё, а таксама даведаемся пра традыцыі, звязаныя з імі.

Беларускія народныя промыслы вядомыя далёка за межамі краіны: вышыўка, ганчарства, саломапляценне, разьба па дрэве, кавальства, ткацтва. Яны адлюстроўваюць сувязь чалавека з прыродай, яго духоўны свет і эстэтычныя ўяўленні.

Да канца ўрока вы зможаце:
* расказваць пра асноўныя народныя промыслы Беларусі;
* апісваць вырабы народных майстроў;
* разумець значэнне традыцый;
* выкарыстоўваць лексіку па тэме промыслаў у мове.

== Тэорыя ==

=== Асноўныя народныя промыслы Беларусі ===

{| class="wikitable"
|+ Асноўныя народныя промыслы
! Промысел !! Матэрыялы !! Вырабы
|-
| Вышыўка || Ніткі, тканіна || Ручнікі, кашулі, абрусы
|-
| Ганчарство || Гліна || Глякі, міскі, гаршкі
|-
| Саломапляценне || Салома || Капялюшы, дэкаратыўныя вырабы
|-
| Разьба па дрэве || Дрэва || Цацкі, пасуддзе, мэбля
|-
| Кавальство || Метал || Падковы, інструменты, упрыгожанні
|-
| Ткацтва || Воўна, лён || Дываны, дарожкі, палотны
|}

=== Традыцыйныя беларускія рамяствы ===

{| class="wikitable"
|+ Традыцыйныя беларускія рамяствы
! Рамяство !! Асаблівасці !! Рэгіёны
|-
| Вышыўка || Геаметрычныя і раслінныя арнаменты || Уся Беларусь
|-
| Ганчарство || Чырвоная гліна, чорная кераміка || Магілёўская, Гродзенская вобласці
|-
| Саломапляценне || Выраб з саломы || Уся Беларусь
|}

=== Сімваліка народных промыслаў ===

{| class="wikitable"
|+ Сімваліка народных промыслаў
! Сімвал !! Значэнне
|-
| Кола || Жыццё, сонца, вечнасць
|-
| Рамб || Зямля, урадлівасць
|-
| Дрэва жыцця || Звязвае нябёсы, зямлю і падземны свет
|}

=== Сучаснае развіццё промыслаў ===

{| class="wikitable"
|+ Сучаснае развіццё промыслаў
! Напрамак !! Апісанне
|-
| Майстар-класы || Навучанне традыцыйным рамёствам
|-
| Фестывалі || Свята народных промыслаў
|-
| Сувенірная прадукцыя || Вырабы для турыстаў
|}

=== Прыклад расказу ===

'''Народныя промыслы Беларусі (Народные промыслы Беларуси):'''

Народныя промыслы Беларусі маюць старажытную гісторыю. Найбольш вядомыя з іх — вышыўка, ганчарство, саломапляценне, разьба па дрэве, кавальства і ткацтва. Вышыўка — самы распаўсюджаны промысел. Беларускія ручнікі, кашулі і абрусы ўпрыгожаны геаметрычнымі і расліннымі арнаментамі. Ганчарны выраб славіцца чырвонай глінай. Традыцыйныя вырабы — глякі, міскі, гаршкі. Саломапляценне — унікальны промысел, які дазваляе ствараць прыгожыя вырабы з саломы. Сучасныя майстры працягваюць традыцыі.

=== Пытанні пра народныя промыслы ===

{| class="wikitable"
|+ Пытанні пра народныя промыслы
! Беларуская !! Рускі пераклад
|-
| Якія народныя промыслы вы ведаеце? || Какие народные промыслы вы знаете?
|-
| Што вырабляюць беларускія майстры? || Что изготавливают белорусские мастера?
|-
| Якія сімвалы выкарыстоўваюцца ў народных промыслах? || Какие символы используются в народных промыслах?
|}

== Практыкаванні (5 заданняў) ==

=== Заданне 1. Устаўце прапушчанае слова ===

# Найбольш вядомыя промыслы — вышыўка, ганчарство, ..., (соломоплетение) разьба па дрэве, кавальства і ткацтва.
# Вышыўка — самы ... (распространённый) промысел.
# Беларускія ручнікі ўпрыгожаны ... (геометрическими) і расліннымі арнаментамі.
# Ганчарны выраб славіцца чырвонай ... (глиной).
# Сучасныя майстры працягваюць ... (традиции).

=== Заданне 2. Перакладзіце на беларускую мову ===

# Самые известные промыслы — вышивка, гончарство, соломоплетение, резьба по дереву, кузнечное дело и ткачество.
# Вышивка — самый распространённый промысел.
# Белорусские полотенца украшены геометрическими и растительными орнаментами.
# Гончарное дело славится красной глиной.
# Современные мастера продолжают традиции.

=== Заданне 3. Адкажыце на пытанні ===

# Якія народныя промыслы вы ведаеце?
# Што вырабляюць беларускія майстры?
# Якія сімвалы выкарыстоўваюцца ў народных промыслах?
# Дзе можна ўбачыць вырабы народных майстроў?
# Ці ёсць у вас выраб народных майстроў?

=== Заданне 4. Састаўце сказы з слоў ===

# вышыўка / ганчарство / вядомыя / саломапляценне / промыслы / і.
# распаўсюджаны / самы / вышыўка / промысел.
# ручнікі / арнаментамі / ўпрыгожаны / геаметрычнымі / беларускія.
# глінай / чырвонай / ганчарны / славіцца / выраб.
# традыцыі / майстры / сучасныя / працягваюць.

=== Заданне 5. Напішыце расказ пра народныя промыслы ===

Напішыце 7–10 сказаў пра народныя промыслы Беларусі.

== Адказы ==

=== Адказы да задання 1 ===

# Найбольш вядомыя промыслы — вышыўка, ганчарство, саломапляценне, разьба па дрэве, кавальства і ткацтва.
# Вышыўка — самы распаўсюджаны промысел.
# Беларускія ручнікі ўпрыгожаны геаметрычнымі і расліннымі арнаментамі.
# Ганчарны выраб славіцца чырвонай глінай.
# Сучасныя майстры працягваюць традыцыі.

=== Адказы да задання 2 ===

# Найбольш вядомыя промыслы — вышыўка, ганчарство, саломапляценне, разьба па дрэве, кавальства і ткацтва.
# Вышыўка — самы распаўсюджаны промысел.
# Беларускія ручнікі ўпрыгожаны геаметрычнымі і расліннымі арнаментамі.
# Ганчарны выраб славіцца чырвонай глінай.
# Сучасныя майстры працягваюць традыцыі.

=== Адказы да задання 3 (прыкладныя) ===

# Я ведаю вышыўку, ганчарство, саломапляценне, разьбу па дрэве, кавальства і ткацтва.
# Беларускія майстры вырабляюць ручнікі, глякі, міскі, цацкі, упрыгожанні, дываны.
# У народных промыслах выкарыстоўваюцца сімвалы кола, рамба і дрэва жыцця.
# Вырабы народных майстроў можна ўбачыць у музеях, на кірмашах і ў крамах сувеніраў.
# Так, у мяне ёсць вышыты ручнік, які мне падарыла бабуля.

=== Адказы да задання 4 ===

# Вядомыя промыслы — вышыўка, ганчарство, саломапляценне.
# Вышыўка — самы распаўсюджаны промысел.
# Беларускія ручнікі ўпрыгожаны геаметрычнымі арнаментамі.
# Ганчарны выраб славіцца чырвонай глінай.
# Сучасныя майстры працягваюць традыцыі.

=== Адказы да задання 5 (прыкладны тэкст) ===

Народныя промыслы Беларусі — гэта старажытныя рамёствы, якія захоўваюць традыцыі продкаў. Найбольш вядомыя з іх — вышыўка, ганчарство, саломапляценне, разьба па дрэве, кавальства і ткацтва. Вышыўка дапаўняе беларускія кашулі, ручнікі і абрусы геаметрычнымі і расліннымі арнаментамі. Ганчарны выраб славіцца сваёй якасцю і прыгажосцю. Саломапляценне — унікальны промысел, які дазваляе ствараць вырабы з саломы. Сучасныя майстры працягваюць традыцыі і навучаюць маладое пакаленне. Вырабы народных майстроў можна ўбачыць у музеях, на фестывалях і кірмашах. Народныя промыслы — гэта частка культурнай спадчыны Беларусі.

== Вывады ==

На гэтым уроку мы вывучылі народныя промыслы і традыцыі Беларусі. Вы даведаліся:

* асноўныя віды промыслаў;
* традыцыйныя вырабы;
* сімваліку народных промыслаў;
* сучаснае развіццё традыцый.

{{Навигация урок BY B1
|prev = Урок B2.15: Надвор'е і клімат. Прагноз надвор'я
|next = Урок B2.17: Святы і абрады
}}

[[Категория:Уроки белорусского языка]]