Урок B1.16: Афіцыйныя дакументы (заявы, дагаворы)

Revision as of 09:16, 5 Грозника 2026 by Yaroslav (розговор | влож) (Нова сторонка: == Урок B1.16: Афіцыйныя дакументы (заявы, дагаворы) == {{Навигация урок BY B1 |prev = Урок B1.15: Навучанне: універсітэт, факультэт, кафедра |next = Урок B1.17: Навукова-тэхнічны прагрэс }} == Уводзіны == У паўсядзённым жыцці мы часта сутыкаемся з неабходнасцю афармляць афіцый...)
(розн) ← Older revision | Latest revision (розн) | Newer revision → (розн)

Урок B1.16: Афіцыйныя дакументы (заявы, дагаворы)

Навігацыя па ўроках (узровень В1–В2)
Урок B1.15: Навучанне: універсітэт, факультэт, кафедра Спіс урокаў Урок B1.17: Навукова-тэхнічны прагрэс


Уводзіны

У паўсядзённым жыцці мы часта сутыкаемся з неабходнасцю афармляць афіцыйныя дакументы: заявы, дагаворы, запыты, даверанасці і іншыя. Уменне пісаць і разумець такія дакументы на беларускай мове з'яўляецца важным навыкам для жыцця ў Беларусі.

На гэтым уроку мы разгледзім асноўныя тыпы афіцыйных дакументаў, іх структуру і асаблівасці афармлення. Мы навучымся пісаць заявы, дагаворы і іншыя дакументы, а таксама разумець афіцыйную лексіку.

Да канца ўрока вы зможаце:

  • адрозніваць асноўныя тыпы афіцыйных дакументаў;
  • пісаць заяву на беларускай мове;
  • разумець структуру дагавора;
  • выкарыстоўваць афіцыйна-справавую лексіку;
  • аналізаваць афіцыйныя дакументы.

Тэорыя

Асноўныя тыпы афіцыйных дакументаў

Асноўныя тыпы афіцыйных дакументаў
Тып дакумента Прызначэнне
Заява Зварот грамадзяніна да дзяржаўнай установы
Дагавор Пагадненне паміж бакамі
Запыт Зварот за інфармацыяй
Даверанасць Перадача паўнамоцтваў другой асобе
Рэзюмэ Караткая інфармацыя пра сябе для працадаўцы

Структура заявы

|+ Структура заявы ! Частка !! Змест |- | «Шапка» || Каму і ад каго (у правым верхнім куце) |- | Назва || «Заява» (у цэнтры) |- | Тэкст || Змест звароту (што просім, чаму) |- | Дата || Лічбы і месяц |- | Подпіс || Расшыфроўка подпісу |}

Прыклад заявы

Узор заявы (Образец заявления):

|+ Заява | Дырэктару школы № 123 | Іванова І.І. | ад вучня 11 «А» класа | Пятрова П.П.

| Заява

| Просу дазволіць мне прапусціць заняткі 15 мая па сямейных абставінах.

| 14 мая 2024 г. | Подпіс: Пятроў П.П.

Структура дагавора

|+ Структура дагавора ! Частка !! Змест |- | Прэамбула || Бакі дагавора (хто падпісвае) |- | Прадмет дагавора || Што з'яўляецца аб'ектам пагаднення |- | Правы і абавязкі || Што павінны рабіць бакі |- | Тэрміны || Працягласць дзеяння дагавора |- | Адказнасць бакоў || Што будзе за парушэнне |- | Рэквізіты || Паштовыя адрасы, банкаўскія рэквізіты |}

Афіцыйна-справавая лексіка

Афіцыйна-справавая лексіка
Беларуская Рускі пераклад
просьба просьба
дазвол разрешение
пагадненне соглашение
умова условие
выканаўца исполнитель
дакумент документ
заканадаўства законодательство

Як пісаць заяву

|+ Як пісаць заяву ! Правіла !! Апісанне |- | 1 || Пісаць акуратна, без памылак |- | 2 || Выкарыстоўваць афіцыйны стыль |- | 3 || Дакладна фармуляваць просьбу |- | 4 || Пазначаць дату |- | 5 || Ставіць подпіс |}

Прыклад расказу

Афіцыйныя дакументы (Официальные документы):

Афіцыйныя дакументы з'яўляюцца важнай часткай жыцця кожнага чалавека. Яны патрэбны для ўладкавання на працу, паступлення ў навучальныя ўстановы, заключэння дагавораў. Самыя распаўсюджаныя дакументы — заява і дагавор. Заява пішацца ў дзяржаўныя ўстановы. Яна мае структуру: «шапка», назва, тэкст, дата і подпіс. Дагавор складаецца паміж двума бакамі. Ён уключае правы і абавязкі, тэрміны і адказнасць. Важна ведаць правілы афармлення дакументаў, каб пазбегнуць памылак. Афіцыйная мова павінна быць дакладнай і лаканічнай.

Пытанні пра афіцыйныя дакументы

Пытанні пра афіцыйныя дакументы
Беларуская Рускі пераклад
Якія дакументы называюцца афіцыйнымі? Какие документы называются официальными?
Якую структуру мае заява? Какую структуру имеет заявление?
Што ўключае дагавор? Что включает договор?
Навошта патрэбны афіцыйныя дакументы? Для чего нужны официальные документы?

Практыкаванні (5 заданняў)

Заданне 1. Устаўце прапушчанае слова

Устаўце падыходнае слова па сэнсе:

  1. Заява мае структуру: «шапка», ... (название), тэкст, дата і подпіс.
  2. Дагавор складаецца паміж ... (двумя) бакамі.
  3. Дагавор уключае правы і ..., (обязанности) тэрміны і адказнасць.
  4. Важна ведаць правілы ..., (оформления) дакументаў.
  5. Афіцыйная мова павінна быць ... (точной) і лаканічнай.

Заданне 2. Перакладзіце на беларускую мову

Перакладзіце сказы на беларускую мову:

  1. Заявление имеет структуру: «шапка», название, текст, дата и подпись.
  2. Договор заключается между двумя сторонами.
  3. Договор включает права и обязанности, сроки и ответственность.
  4. Важно знать правила оформления документов.
  5. Официальный язык должен быть точным и лаконичным.

Заданне 3. Напішыце заяву

Напішыце заяву на беларускай мове (напрыклад, заява аб прыёме на працу або заява аб звальненні). Выкарыстоўвайце правільную структуру.

Заданне 4. Састаўце сказы з слоў

Састаўце правільныя сказы на беларускай мове:

  1. структуру / мае / заява / «шапка» / назва / тэкст / дата / подпіс.
  2. дагавор / бакамі / паміж / двума / складаецца.
  3. правы / уключае / дагавор / абавязкі / тэрміны / і / адказнасць.
  4. правілы / важна / афармлення / ведаць / дакументаў.
  5. мова / дакладнай / афіцыйная / і / лаканічнай / быць / павінна.

Заданне 5. Напішыце расказ пра афіцыйныя дакументы

Напішыце 7–10 сказаў пра афіцыйныя дакументы. Выкарыстоўвайце інфармацыю з урока: тыпы дакументаў, структура заявы, змест дагавора, правілы афармлення.

Адказы

Адказы да задання 1

  1. Заява мае структуру: «шапка», назва, тэкст, дата і подпіс.
  2. Дагавор складаецца паміж двума бакамі.
  3. Дагавор уключае правы і абавязкі, тэрміны і адказнасць.
  4. Важна ведаць правілы афармлення дакументаў.
  5. Афіцыйная мова павінна быць дакладнай і лаканічнай.

Адказы да задання 2

  1. Заява мае структуру: «шапка», назва, тэкст, дата і подпіс.
  2. Дагавор складаецца паміж двума бакамі.
  3. Дагавор уключае правы і абавязкі, тэрміны і адказнасць.
  4. Важна ведаць правілы афармлення дакументаў.
  5. Афіцыйная мова павінна быць дакладнай і лаканічнай.

Адказы да задання 3 (прыклад)

|+ Заява | Дырэктару ТАА «Будаўнік» | Іванову І.І. | ад інжынера | Пятрова П.П.

| Заява

| Просу прыняць мяне на працу на пасаду інжынера з 1 ліпеня 2024 года.

| 20 чэрвеня 2024 г. | Подпіс: Пятроў П.П.

Адказы да задання 4

  1. Заява мае структуру: «шапка», назва, тэкст, дата, подпіс.
  2. Дагавор складаецца паміж двума бакамі.
  3. Дагавор уключае правы, абавязкі, тэрміны і адказнасць.
  4. Важна ведаць правілы афармлення дакументаў.
  5. Афіцыйная мова павінна быць дакладнай і лаканічнай.

Адказы да задання 5 (прыкладны тэкст)

Афіцыйныя дакументы з'яўляюцца неад'емнай часткай жыцця. Яны патрэбны для вырашэння многіх пытанняў: уладкавання на працу, навучання, заключэння дагавораў. Найбольш распаўсюджаныя дакументы — заява і дагавор. Заява мае пэўную структуру: «шапка», назва, тэкст, дата і подпіс. Яна пішацца ў дзяржаўныя або прыватныя ўстановы. Дагавор заключаецца паміж двума бакамі. Ён змяшчае правы і абавязкі, тэрміны і адказнасць бакоў. Пры афармленні дакументаў важна выкарыстоўваць афіцыйную лексіку і дакладна фармуляваць думкі. Гэта дапамагае пазбегнуць непаразуменняў.

Вывады

На гэтым уроку мы вывучылі тэму афіцыйных дакументаў. Вы даведаліся:

  • асноўныя тыпы афіцыйных дакументаў;
  • структуру заявы;
  • структуру дагавора;
  • правілы афармлення;
  • афіцыйна-справавую лексіку.

Асабліва важна запомніць:

  • заява – заявление;
  • дагавор – договор;
  • запыт – запрос;
  • даверанасць – доверенность;
  • просьба – просьба;
  • абавязкі – обязанности.

У наступным уроку мы разгледзім тэму навукова-тэхнічнага прагрэсу.


Навігацыя па ўроках (узровень В1–В2)
Урок B1.15: Навучанне: універсітэт, факультэт, кафедра Спіс урокаў Урок B1.17: Навукова-тэхнічны прагрэс